NEWS: በኢትዮጵያ ተላላፊ ባልሆኑ በሽታዎች የሚሞቱ ሰዎች ቁጥር በከፍተኛ ደረጃ እየጨመረ ነው- ጥናት

                                                  

በኢትዮጵያ ተላላፊ ባልሆኑ በሽታዎች የሚሞቱ ሰዎች ቁጥር በከፍተኛ ደረጃ እየጨመረ መሆኑን አንድ ጥናት አመላከተ።

ጥናቱ ተላላፊ ባልሆኑ በሽታዎችና አጋላጭ ባህሪያት ጋር በተያያዘ የተካሄደ ነው።

የልብ ህመም፣ የደም ግፊት፣ ስኳር፣ አስም፣ የሳምባ ምችና የኩላሊት ካንሰር በሽታዎች ተላላፊ ያልሆኑና ህብረተሰቡ በቀላሉ ሊከላከላቸው የሚችላቸው በሽታዎች እንደሆኑ ተጠቅሷል።

የኢትዮጵያ ሕብረተሰብ ጤና ኢንስቲትዩት ዋና ዳይሬክተር ዶክተር ኤባ አባተ ጥናቱ ዛሬ ይፋ ሲደረግ እንደተናገሩት እንደ አውሮፓውያኑ አቆጣጠር በ2015 በኢትዮጵያ ከሞቱት ሰዎች መካከል 49 በመቶ ያህሉ ተላላፊ ባልሆኑ በሽታዎች ነው ህይወታቸው ያለፈው።

በአገሪቱ ለእነዚህ በሽታዎች ያለው ተጋላጭነት ጨምሯል፤ ከዚሁ ጋር በተያያዘ እየደረሰ ያለው አካላዊ ጉዳትም 69 በመቶ ደርሷል።

ከመጠን ያለፈ የአልኮል መጠጥ፣ ትምባሆና ጫት፣ በቂ የአካል ብቃት እንቅስቃሴ አለማድረግና ጤናማ ያልሆነ አመጋገብ ለበሽታዎቹ ያጋልጣሉ ያሉት ዶክተር ኤባ፥ ከፍተኛ የደም ግፊትን በመቆጣጠር፣ ክብደትን ከቁመት ጋር በማመጣጠንና አጋላጭ ሁኔታዎችን በማስወገድ መከላከል እንደሚቻል ጠቁመዋል።

ረዳት ፕሮፌሰር ዶክተር አወቀ ምስጋናው በበኩላቸው ችግሩ ሞትን ጨምሮ ድብርትና ቀሰስተኝነትን እንዲሁም ምርታማነትን በመቀነስ በአገሪቱ ኢኮኖሚ ላይ አሉታዊ ተጽዕኖ ያስከትላል ብለዋል።

ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች የአካል ጉዳትንና በሕመም ምክንያት በተደጋጋሚ ከስራ መቅረትን በማስከተል የራሳቸውን ተፅእኖ ያሳድራሉ።

በዓለም ላይ በየዓመቱ ህይወታቸው ከሚያልፈው ሰዎች 75 በመቶ ወይም 28 ሚሊየኖቹ በዚሁ ሳቢያ የሚሞቱ ናቸው ተብሏል።

ጥናቱ እንደሚያመለክተው ተላላፊ ባልሆኑ በሽታዎች ከሚሞቱት 82 በመቶዎቹ እንደ ኢትዮጵያ ባሉ ታዳጊ አገራት ውስጥ የሚኖሩና አብዛኞቹ ያለጊዜያቸው የሚሞቱ ናቸው።

እነዚህ አገራት እንደ አውሮፓውያኑ አቆጣጠር ከ2011 እስከ 2025 ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎችን ለመከላከል ከ7 ትሪሊየን የአሜሪካን ዶላር በላይ ያወጣሉ ተብሏል።

የአልኮል መጠጥ መጠን፣ ጨው መቀነስ፣ ትምባሆና ጫት አለመጠቀም፣ በደም ውስጥ የሚገኙ የስኳር ኮሌስትሮልና የስብ ምልክቶችን መቆጣጠር፣ በቂ አትክልትና ፍራፍሬ አዘውትሮ መመገብ፣ እንደ ስኳር፣ ቅባትና ስጋ ያሉ ምግቦችን መቀነስና አለማዘውተር እንዲሁም በዕለቱ የአካል ብቃት እንቅስቃሴ በማድረግ በሽታዎቹን መከላከል እንደሚቻል ተጠቁሟል።

ምንጭ:- ኤፍ ቢ ሲ(FBC)

Advertisement